Στην Κουζίνα της Γορτυνίας: Τραχανάς Τσιγαριστός και Τραχανάς με Γάλα

Και αυτή την Κυριακή η γαστρονομική μας στήλη με τίτλο “Στην Κουζίνα της Γορτυνίας”, όπου φιλοξενούμε εκλεκτές γορτυνιακές και αρκαδικές συνταγές, όπως τις κρατούν ζωντανές οι άνθρωποι του τόπου μας. Μέσα από τα κιτάπια της εφημερίδας μας, ανασύρουμε μοναδικές παραδοσιακές συνταγές που έχουμε δημοσιεύσει ζυμωμένες με αγάπη και μεράκι!

Αυτή τη φορά η συνταγή προέρχεται από το βιβλίο της Μαρίνας Διαμαντοπούλου-Τρουπή με τίτλο: «Μνήμες και Γεύσεις της Γορτυνίας». Βασισμένο σε προσωπικά βιώματα της συγγραφέως και σε μαρτυρίες πρεσβυτέρων, το βιβλίο αποτελεί ένα απάνθισμα σημαντικών πολιτιστικών στοιχείων της Γορτυνίας: από γεύσεις που αντέχουν στον χρόνο, εξελίσσονται και ταξιδεύουν στο μέλλον, μέχρι λαογραφικές αναφορές, ήθη και έθιμα, μύθους και λαϊκές ιστορίες από τα χρόνια του Μεσοπολέμου έως και τη δεκαετία του ’70, αλλά και φυσικές ομορφιές και αξιοθέατα της περιοχής.

Σε αυτό το γευστικό ταξίδι εξερευνούμε δύο αυθεντικές συνταγές με “πρωταγωνιστή” τον τραχανά – το ταπεινό αλλά τόσο θρεπτικό δημιούργημα των γιαγιάδων μας, που κράτησε ζεστές γενιές ολόκληρες στα ορεινά χωριά της Γορτυνίας.

Ο τραχανάς, ένα από τα πιο χαρακτηριστικά και λιτά φαγητά της ελληνικής υπαίθρου, συνδέεται στενά με την καθημερινότητα και τις μνήμες των ανθρώπων του χωριού. Αποτελεί κομμάτι της παραδοσιακής διατροφής, αλλά και της τοπικής ιστορίας, καθώς συνόδευε τις δύσκολες μέρες του χειμώνα και τις ανάγκες μιας άλλης εποχής. Οι παλιές νοικοκυρές τον ετοίμαζαν με φροντίδα, χρησιμοποιώντας απλά υλικά, και οι συνταγές του πέρασαν από γενιά σε γενιά, κρατώντας ζωντανές τις γεύσεις και τις εικόνες μιας αυθεντικής αγροτικής ζωής.

. Τραχανάς τσιγαριστός

Υλικά

  • ½ κιλό τραχανά ξινό
  • 4 κουτ. σούπας μαργαρίνη
  • 1 ξερό κρεμμύδι χοντροκομμένο
  • 2 φέτες ξερό ψωμί κομμένο σε μπουκιές
  • 1 ½ κουτ. γλυκού αλάτι

Εκτέλεση

Βάζουμε νερό να βράσει και προσθέτουμε τον τραχανά. Ανακατεύουμε με ξύλινη κουτάλα για να μην σβολιάσει. Θα χρειαστεί περίπου 30 λεπτά να βράσει και να πήξει.

Στο μεταξύ, βάζουμε σε ένα τηγάνι τη μαργαρίνη, προσθέτουμε το κρεμμύδι και το τσιγαρίζουμε. Παλιά έβαζαν λίγδα (λίπος) από το χοιρινό. Προσθέτουμε τις μπουκιές ψωμιού να τσιγαριστούν κι αυτές.

Ύστερα όλο το περιεχόμενο του τηγανιού το ρίχνουμε μέσα στην κατσαρόλα με τον τραχανά κι ανακατεύουμε. Το σερβίρουμε ζεστό.

Μπορούμε να προσθέσουμε το τσιγαρισμένο κρεμμύδι και τις μπουκιές πάνω στο πιάτο, και όχι στην κατσαρόλα.
Εναλλακτικά, συνήθιζαν να ρίχνουν αντί για το κρεμμύδι και το ψωμί, σύγλινα (φέτες) από το παστό χοιρινό. Έτσι γινόταν πιο βαρύ και τους «κρατούσε» στην δύσκολη ζωή που έκαναν.


2. Τραχανάς με γάλα

Υλικά

  • ½ κιλό τραχανά ξινό
  • 2 κουτ. σούπας μαργαρίνη
  • 1 κούπα γάλα
  • 1 ½ κουτ. γλυκού αλάτι

Εκτέλεση

Βάζουμε νερό να βράσει και προσθέτουμε τον τραχανά. Ανακατεύουμε με ξύλινη κουτάλα να μην σβολιάσει.

Ρίχνουμε τη μαργαρίνη και το αλάτι. Θα χρειαστεί περίπου 30 λεπτά να βράσει και να πήξει.

Στο τέλος του βρασμού ρίχνουμε το γάλα και ανακατεύουμε. Παίρνει μια βράση και το κατεβάζουμε από τη φωτιά. Με τον τρόπο αυτό ο τραχανάς γίνεται πιο γλυκός.

Από παλιά, αλλά ακόμη και σήμερα, συνηθίζουν οι μανάδες με γορτυνιακή καταγωγή να το δίνουν στα μωρά τους.

** Αν θέλετε κι εσείς να μοιραστείτε μια δική σας παραδοσιακή συνταγή, στείλτε την στο email της εφημερίδας: [email protected]